Hamming Mesafesi (Hamming Distance)
Yazan : Şadi Evren ŞEKER Hamming mesafesi bilgisayar bilimlerinde aynı uzunluktaki iki dizgi (string) arasında, birbirine dönüşmesi için gerekli olan yer değiştirme sayısını verir. Yani basitçe bir dizginin diğer dizgiden ne kadar farklı olduğunu gösterir. Örneğin aşağıda bazı dizgiler arasındaki…
Fibonacci Arama Algoritması (Fibonacci Search Algorithm)
Yazan : Şadi Evren ŞEKER Bu arama algoritması, özyineli (recursive) bir seri olan fibonacci sayılarını kullanarak sıralı bir dizi üzerinde arama yapmaktadır. Çalışma mantığı arama yapılacak olan sıralı diziyi fibonacci sayılarını kullanarak parçalara bölmektir. Örneğin arama yapılacak olan alanın en…
Özyineli Fonksiyonlar (Recursive Functions)
Yazan: Şadi Evren ŞEKER Fonksiyonlar tekrarlama yapılarına göre temel olarak iki türlü düşünülebilir. Buna göre bir fonksiyonun içinde yine kendisinden bir parça bulunuyorsa bu fonksiyonlara özyineli (recursive) fonksiyon denilirken, fonksiyonun kendisini tekrar etmemesi durumunda döngülü (iterative) fonksiyon ismi verilir. Teorik…
Bağımsız düğümler (Anti Clique, Independent Set)
Yazan: Şadi Evren ŞEKER Klik yapısının tersi olarak düşünülebilir. Basitçe bir grafta birbiri ile doğrudan bağlantısı olmayan düğümlerin oluşturduğu alt graftır. Yukarıdaki tasvirde iki adet graf verilmiştir. Üstte bütün graf görülmekte altta ise bu grafın bir alt grafı görülmketedir. Dikkat…
Klik (clique)
Yazan : Şadi Evren ŞEKER Graf teorisinde her iki düğümü birbirine bir kenar ile bağlanmış alt graflara verilen isimdir. Örneğin aşağıdaki grafikte bir klik kırmızı çizgiler ile işaretlenmiştir. Buna göre {A,B,C,D} alt grafı bir kliktir. Sosyal bilimlerde de aynı kelime(klik)…
İstikra ile ispat (Tüme varım, Proof by Induction)
Yazan: Şadi Evren ŞEKER Bir kaziyeyi (önerme) ispat ederek nazariye (teorem) elde etme yöntemidir. İstikra cüz’îler (tikeller) den küllî (tümel) ye gitme yöntemidir dolayısıyla örneklerden yola çıkarak her zaman için geçerli bir sonuç elde ederek ispat yapılır. Her istikra için…
burhan-ı mütenakıs (proof by contradiction, olmayana ergi)
Yazan : Şadi Evren ŞEKER Çok kullanılan ispat yöntemlerinden birisidir. Buna göre ispatlanmak istenen kaziyenin (önermenin) tersinin yanlışlığı ispat edilirse sonuca ulaşılmış ve bir nazariye (teorem) elde edilmiş demektir. Basit bir günlük örnek şu şekilde verilebilir. Örneğin Ali, Ahmetin kapıdan…
Binaen Burhan (İnşâa ile İspat , Proof by Construction, Binaenaleyh)
Yazan : Şadi Evren ŞEKER Bilgisayar bilimlerinde kullanılan ispat yöntemlerinden birisidir. Bu yöntemde bir varlığın oluşmasının gösterilmesi hedeflenir. Örneğin aşağıdaki teoriyi inşaa yöntemi ile ispat edelim: “2’den büyük her çift n sayısı için n düğüm içeren 3-düzenli graf bulunur” Öncelikle…
k-düzenli graf ( k-regular graph)
Yazan : Şadi Evren ŞEKER Bir graf üzerindeki her düğümün “k” kadar komşusu bulunması durumuna k-düzenli graf denilir. Örneğin aşağıdaki graf 2-düzenli bir graftır çünkü her düğümün derecesi 2’dir.
Sembol (Harf, İşaret, Symbol)
Yazan: Şadi Evren ŞEKER Bilgisayar bilimlerinde kullanılan ve yazıları ifade etmeye yarayan en küçük ifade birimine verilen isimdir. Buna göre bir dildeki olası bütün semboller kullanılarak oluşturulan alfabeler kullanılarak metinlerin elde edilmesi mümkündür. Bilgisayar bilimlerindeki alfabelerde bulunan semboller sınırlı sayıda…