İlgi Belirsizliği (reference ambiguity)
Yazan : Şadi Evren ŞEKER Doğal dil işleme açısından bir kelimenin hangi kelime ile ilişkili olduğunun muğlak olduğu durumlardır. Genelde zamirler için bu problem yaşanır. Örneğin “Ali ile Veli kavga ettiler. O çok sinirliydi.” cümlelerindeki O zamirinin tam olarak Ali’ye…
Yapısal Belirsizlik (Structural Ambiguity)
Yazan: Şadi Evren ŞEKER Bir kelimenin yapısal olarak ifade ettiği bilginin belirsiz olmasıdır. Tam bir yapısal belirsizliğe örnek “yaşlı kadın ve erkekler” örneğinde görülebilir. Burada yaşlı olan sadece kadın mıdır? Yoksa kadın ve erkekler midir? Elbette bu soruya bağlı olarak…
Kelime-İfade Belirsizliği (word-sense ambiguity)
Yazan : Şadi Evren ŞEKER Bir kelimenin ifade ettiği anlamdaki belirsizliktir. Anlam belirsizliği de denilebilir. Genellikle biir dilde bulunan eşsesli kelimelerden kaynaklanan belirsizliklerdir. Örneğin Türkçede yüz kelimesi türkçede 4 farklı anlama gelmektedir ( sayı, denizde yüzmek, deri yüzmek ve çehre…
Belirsizlik (ambiguity, muğlaklık, ikircimlik)
Yazan: Şadi Evren ŞEKER Doğal dil işleme açısından belirsizlik bir cümlede birden fazla anlamı bulunduran kelime, kelime grubu yada cümle sonucunun olmasıdır. Doğal dil işlemede üç tip belirsizlik bulunur: Kelime-anlam belirsizliği (word-sense ambiguity) Yapısal belirsizlik (structural ambiguity) İlgi belirsizliği (referential…
Bağlaç (conjunction)
Yazan: Şadi Evren ŞEKER İki farklı anlamsal kavramı birbirine bağlamak için kullanılan kelime tipleridir. Uyum bağlaçları (coordinate conjunction) ve Şart bağlaçları (Subordinate conjunction) (veya zarf bağlaçları veya yan cümlecik bağlaçları) olarak iki grupta incelenebilir. Uyum bağlaçları anlamca birbirine yakın iki…
Edat (preposition)
Yazan: Şadi Evren ŞEKER Bir isim kelime grubunun cümle içerisindeki rolünü belirten kelime çeşididir. Örneğin “ile” edadı genelde bir NP (noun phrase, isim kelime grubunun) kullandığı aracı ifade eder. Örneğin “ankaraya uçak ile gitti” cümlesindeki gitmek fiilinin uçak aracı ile…
zarf (adverb)
Yazan: Şadi Evren ŞEKER Zarflar bir fiili (verb) bir sıfatı (adjective) veya başka bir zarfı tanımlamak için kullanılan kelimelerdir. Kelimeler kök olarak isim veya sıfattan türetilebilir. Bu türetme işlemi sırasında genelde sıfat olarak kullanılan kelimeler ek almazken isimden gelen kelimelerin…
Sıfat (adjective)
Yazan: Şadi Evren ŞEKER Genel anlamda isim olarak kabul edilebilen ancak başka bir ismin bir özelliğini belirtmeye yarayan kelimelerdir. Kısaca ADJ olarak kullanılırlar. Örneğin, kırmızı, güzel veya yavaş birer sıfattır. Bu örneklerin ortak yanı kelimelerin birer özellik ifade etmeleridir. Ayrıca…
Fiil (verb)
Yazan: Şadi Evren ŞEKER Bir eylemi belirten kelimelerdir. Doğal dil işleme dünyasında daha çok V harfi olarak kısaltılırlar. Genelde bir fiilin ektisi altında kalan bir obje (mefûl) ve bu fiili yapan kişi (subje, Fâil) bulunur. Ayrıca fiilin yapıldığı zaman ve…
Somut (müşahhas) isim (concrete noun)
Yazan: Şadi Evren ŞEKER Fiziksel olarak var olan nesnelere verilen isimdir. Örneğin elma, ağaç, araba veya insan gibi. Soyut (mücerret) isimlerin tersi niteliğindedir. Daha fazla bilgi için isim tanımına bakabilirsiniz.
