DES (Veri Şifreleme Standardı, Data Encryption Standard)
DES (Veri Şifreleme Standardı, Data Encryption Standard) Yazan: Şadi Evren ŞEKER DES, veri şifrelemek (encryption) ve şifrelenmiş verileri açmak (decryption) için geliştirilmiş bir standarttır. Esas olarak kullanılan yönteme (veya algoritmaya) DEA yani Data Encryption Algorithm (Veri Şifreleme Algoritması) adı verilir….
Eşlik biti kontrolü (parity bit check)
Yazan : Şadi Evren ŞEKER Eşlik biti yada parity bit olarak bilinen bu bit, ikilik tabandaki bitlerin tek veya çift olması esasına göre kontrol amaçlı olarak kullanılan bittir. Örneğin 7 bitlik bir mesajın bit değerlerinin toplamı tek ise 1 çift…
Çin Kalan Teorisi (Chinese Remainder Theorem)
Yazan : Şadi Evren ŞEKER Sayı teorisinde çinliler tarafından uygulanan bir yöntemdir. Tam tercümesi çin kalan teorisi olarak yapılabilir. Onluk sayı sisteminin geliştirilmediği zamanlarda büyük sayıları hatırlamak için geliştirilmiş bir yöntemdir. Basitçe bir sayının bölümlerinden kalan sayılar tutulur. Örneğin 7’ye…
Fermat küçük teoremi
Yazan: Şadi Evren ŞEKER Fermat (ferma olarak oknur) teoremine göre bir sayının üssel değerinin modüler aritmetikteki karşılığı aşağıdaki özel durumlar için hep aynıdır: a p ≡ a (mod p) a p-1 ≡ 1 (mod p) a herhangi bir sayıyı, p…
Euler Teoremi
Yazan: Şadi Evren ŞEKER Euler totient teoremi , Fermat küçük teoremi veya Euler-Fermat Teoremi olarak da geçmektedir. Bu teoreme göre aφ(n)=1 mod(n) olarak kabul edilmektedir. Burada n ile a aralarında asal olmalıdır. Örneğin aralarında asal olan 6 ve 13 sayılarını…
Euler Totient Fonksiyonu
Yazan: Şadi Evren ŞEKER Herhangi bir sayının kendisinden küçük pozitif ve kendisi ile asal olan tam sayılarının sayısıdır. Örneğin 24 sayısından küçük 23 pozitif tam sayı vardır. Bu sayılardan 24 ile asal olan sayılar (en büyük ortak böleni 1 olan…
Aloha
Yazan : Şadi Evren ŞEKER CSMA ve Token Ring gibi bir Yerel Ağ bağlantı protokolü olan Aloha 1970 yılında Hawaii Üniversitesinde geliştirilmiştir. Geliştirme sürecinde temel alınan ortam kablosuz ağlardır bu yüzden örneğin uydu iletişimi de dahil olmak üzere pekçok yerde…
Çoklamak (multiplexing)
Yazan: Şadi Evren ŞEKER Basitçe birşeyin çoklanmasıdır. Örneğin bir hattı birden fazla kişinin kullanması hattın çoklanmasıdır. Devre tasarımında çoklayıcı (multiplexer) devrelerin tasarım temeli de budur. Ağ dünyasında çoklamak ile kast edilen ise bir hattı birden fazla bilgisayarın veya birden fazla…
BGP (Sınır Kapısı Protokolü, Gümrük Protokolü, Border Gateway Protocol)
Yazan : Şadi Evren ŞEKER Paket anahtarlamalı ağlarda kullanılan iki önemli yönlendirme protokolünden birisi mesafe vektörü (distance vector) diğeri ise bağlantı durumudur (link state). Mesafe vektörü yaklaşımında en kısa yolu bulmakta kullanılan bellman-ford algoritması uygulanmaktadır. Bağlantı durumu çözümünde ise asgari…
Otonom Sistem (Autonomous System)
Yazan: Şadi Evren ŞEKER Internet üzerinde aslında her yönlendiricinin bir yöneticisi veya sahibi bulunmaktadır. Bu yönlendiricilerin nasıl bir protok kullanacağından nasıl çalışacağına kadar her türlü kararı bu yönetici verebilir. İşte birden fazla yönlendiriciden oluşan bir grup tek bir yöneticinin idaresindeyse…