Körilemek (Currying)
Yazan : Şadi Evren ŞEKER Bilgisayar bilimlerinde özellikle tembel çalıştırma (lazy evaluation) kullanılan programlamalarda fonksiyonların parametre sayılarını teke indirmek için kullanılan bir yöntemdir. Örneğin 2 parametre alan f(X , Y) -> Z fonksiyonu olsun. Bu fonksiyonda X ve Y parametre,…
Tembel Programlama (Lazy Programming)
Yazan : Şadi Evren ŞEKER Tembel programlama bir programlama yapısından daha çok bir hafıza yönetim biçimidir. Buna göre bir işlem hafızada yapılmadan gerekli olduğu ana kadar saklanır ve ancak gerekli olunca çalıştırılır. Bu yaklaşımın tersi olan hevesli programlamaya (eager programming)…
Sonlu Ototmatlar (Finite Automaton)
Yazan: Şadi Evren ŞEKER Bir sonlu durum makinesinin formal şekilde gösterilmiş halidir. Buna göre bir otomat’ı oluşturan 5 farklı unsur bulunur. Bunlar o otomatta bulunan durumlar (states) o otomatın durumları arası geçişlerin alabileceği semboller kümesi olan alfabe, o otomattaki durumlar…
Bağımsız düğümler (Anti Clique, Independent Set)
Yazan: Şadi Evren ŞEKER Klik yapısının tersi olarak düşünülebilir. Basitçe bir grafta birbiri ile doğrudan bağlantısı olmayan düğümlerin oluşturduğu alt graftır. Yukarıdaki tasvirde iki adet graf verilmiştir. Üstte bütün graf görülmekte altta ise bu grafın bir alt grafı görülmketedir. Dikkat…
Klik (clique)
Yazan : Şadi Evren ŞEKER Graf teorisinde her iki düğümü birbirine bir kenar ile bağlanmış alt graflara verilen isimdir. Örneğin aşağıdaki grafikte bir klik kırmızı çizgiler ile işaretlenmiştir. Buna göre {A,B,C,D} alt grafı bir kliktir. Sosyal bilimlerde de aynı kelime(klik)…
İstikra ile ispat (Tüme varım, Proof by Induction)
Yazan: Şadi Evren ŞEKER Bir kaziyeyi (önerme) ispat ederek nazariye (teorem) elde etme yöntemidir. İstikra cüz’îler (tikeller) den küllî (tümel) ye gitme yöntemidir dolayısıyla örneklerden yola çıkarak her zaman için geçerli bir sonuç elde ederek ispat yapılır. Her istikra için…
İstikra(Tüme varım, Induction)
Yazan: Şadi Evren ŞEKER İstikra lügatte, etraflıca düşünüp araştırma (tetebbu’) anlamına gelir. Bir yöntem olarak ise cüz’îler (tikeller) den küllî (tümel) ye gitme yöntemidir. Mantıkçılara göre istikrâ, küllînin hükmünü vermek için cüz’îler hakkında verilen hükümleri kapsayan önermelerden oluşan bir sözdür….
burhan-ı mütenakıs (proof by contradiction, olmayana ergi)
Yazan : Şadi Evren ŞEKER Çok kullanılan ispat yöntemlerinden birisidir. Buna göre ispatlanmak istenen kaziyenin (önermenin) tersinin yanlışlığı ispat edilirse sonuca ulaşılmış ve bir nazariye (teorem) elde edilmiş demektir. Basit bir günlük örnek şu şekilde verilebilir. Örneğin Ali, Ahmetin kapıdan…
Binaen Burhan (İnşâa ile İspat , Proof by Construction, Binaenaleyh)
Yazan : Şadi Evren ŞEKER Bilgisayar bilimlerinde kullanılan ispat yöntemlerinden birisidir. Bu yöntemde bir varlığın oluşmasının gösterilmesi hedeflenir. Örneğin aşağıdaki teoriyi inşaa yöntemi ile ispat edelim: “2’den büyük her çift n sayısı için n düğüm içeren 3-düzenli graf bulunur” Öncelikle…
k-düzenli graf ( k-regular graph)
Yazan : Şadi Evren ŞEKER Bir graf üzerindeki her düğümün “k” kadar komşusu bulunması durumuna k-düzenli graf denilir. Örneğin aşağıdaki graf 2-düzenli bir graftır çünkü her düğümün derecesi 2’dir.
